Warzywa przyszłości – wykaz z 1900 roku

Nie wiadomo, dlaczego jedne warzywa nagle stają się popularne, a inne – zapominane. Być może to kwestia mody i kulinarnych przepisów. Oto lista warzyw przyszłości z 1900 roku.

Listę warzyw przyszłości znalazłam w „Ogrodniku Polskim” z 1900 roku. Od tego czasu minęło 120 lat, więc sprawdziłam, czy prognozy były trafione.

Tylko jedno warzywo – kapusta pekińska – jest obecnie bardzo popularne. Inne to rarytasy.

Alstroemeria ligtu

Dawna nazwa: Ligtu

Alstroemeria ligtu pochodzi z Ameryki Południowej. Obecnie w Polsce znają ją chyba tylko botanicy.

„Korzenie zawierają równie łatwo strawną mączkę, jak tapioka. Pod Paryżem dobrze zimuje” – pisał „Ogrodnik Polski” z 1900 roku.

Dziś alstroemerie są uprawiane jako kwiaty ozdobne. To zwykle krzyżówki różnych gatunków alstromerii. Do jedzenia się nie nadają.

Alstroemerie uprawiane są głównie jako kwiaty ozdobne. Jeden z gatunków - alstroemeria ligtu - był uważany za warzywo przyszłości.

Czyściec bulwiasty

Dawne nazwy: Kartofelek japoński, Paciorkowy korzeń

Od dawien dawna czyściec bulwiasty jest uprawiany jako warzywo w Azji. Do Europy sprowadził go i zaczął uprawiać francuski ogrodnik August Paillieux. Było to w XIX wieku.

Polscy ogrodnicy zachwycali się smakiem bulw czyśćca:

„Zgrubiałe poprzewężane łodygi podziemne tej rośliny posiadają smak nader delikatny, można powiedzieć – wykwintny. Sama zaś ona klimat nasz wybornie znosi i wydaje obfite plony”.

Gorczyca bulwiasta

Dawne nazwy: Gorczyca kłębowa

To warzywo – uprawiane od wieków w Azji – w Polsce się nie przyjęło. Być może z powodu braku nasion w sprzedaży.

„Korzeń większy niż u rzodkiewki przypomina raczej rzepę lub rzodkiew, lecz jest mniej ostra w smaku. Łatwa uprawa”.

Kapusta pekińska

Dawne nazwy: kapusta chińska, Pe-tsai

Dziś nie ma sklepu bez kapusty pekińskiej. Cały rok! Długo czekała na swój czas w Polsce. W sprzedaży pojawiła się w latach 80. XX wieku. Była wtedy tak droga, że kupowali ją praktycznie tylko cudzoziemcy. Poza tym mało kto wiedział, jak pekinkę przyrządzać.

W 1900 roku przepisy na dania z kapustą pekińską były inne:

„Ogonki liściowe ugotowane z octem i masłem lub słoniną zastępują sałatę, liście mogą służyć do kapuśniaku. Ponieważ rośnie bardzo prędko, przeto może zastąpić kapustę, gdy świeżej jeszcze nie ma”.

Kapusta pekińska to obecnie jedno z najpopularniejszych warzyw.

Kapusta tatarska

To warzywo w ogóle się w Polsce nie przyjęło.

„Rośnie dziko nad Donem, gdzie Kozacy jedzą na surowo lub po ugotowaniu jej kłącz mięsisity”.

Nasturcja bulwiasta

Dawna nazwa: Nasturcja kłębowa

Ta ciekawa roślina pochodzi z Ameryki Południowej. Rzadko bywa w sprzedaży.

„Kłęby zamrożone i umoczone w syropie, zastępują w ojczyźnie tej rośliny lody. Przydatne też są na marynatę w occie”.

Ogórek sikimski

Ma owoce tak duże, jak melony. Są delikatniejsze i smaczniejsze niż zwykłe ogórki.

Jednak ogórek sikimski jest trudniejszy w uprawie. „Można go hodować tylko w inspekcie” – przestrzegał „Ogrodnik Polski” z 1900 roku.

Rzodkiew strąkowa

Jej nasiona bywają w sprzedaży, ale rzodkiew strąkowa jest bardzo mało znana. To rarytas na talerzach.

„Jadalne są duże strąki, posiadające smak rzodkiewki”.

Uczep owłosiony

Dawna nazwa: Dwuząb afrykański

Dziś jest uważny za chwast oraz zioło. Ma m.in. działanie przeciwzapalne.

W 1900 roku polecany był na sałatki, np. zamiast szpinaku.

Cytaty pochodzą z „Ogrodnika Polskiego” z 1900 roku. Artykuł napisał Edmund Janowski (1849-1938) – słynny ogrodnik, biolog i sadownik.

Instalacja fotowoltaiczna, czyli jak mieć własny prąd

Każdy chciałby mieć własny prąd. Na moim domu ogniwa fotowoltaiczne już są i produkują energię elektryczną. Najtrudniejsze było załatwienie formalności urzędowych.

Mała elektrownia słoneczna na tle ogrodu Niepodlewam.😊

Własna elektrownia słoneczna na dachu była moim marzeniem od dawna. Zwłaszcza, że mój dom - wybudowany w 1999 roku – ma ogrzewanie elektryczne (także wody). Rachunki nigdy nie były bardzo wysokie (bo dom jest energooszczędny), ale oczywiście były wyższe niż w przeciętnym gospodarstwie domowym.

Decyzja o instalacji fotowoltaicznej była oczywistością.

Szukanie wykonawcy

Gdy szukałam  firmy, która założyłaby ogniwa fotowoltaiczne, zauważyłam, że ten rynek (był rok 2019) przypomina ruletkę. W internecie naczytałam się o wielkich zaliczkach, które poprzepadały, źle wykonanych instalacjach, nieterminowości wykonawców, braku napraw gwarancyjnych itp. Ból głowy po prostu, zwłaszcza że chodzi o duże pieniądze. A nikt z mojej rodziny na fotowoltaice się nie zna.

Zdecydowałam się na ofertę IKEA. Co prawda to nie IKEA zakłada instalacje fotowoltaiczne lecz ich partner. Stwierdziłam, że gdyby ów partner był niesolidny, miałabym gdzie szukać pomocy, czyli u szwedzkiego giganta.

Najpierw audyt

Zarejestrowałam się na portalu klienta. Po kilku dniach byłam już umówiona na audyt.

Przyjechał audytor: obfotografował dach, licznik i pomieszczenie techniczne (gdzie miało być serce systemu), wszedł na strych. Wstępnie oszacował, ile to ma kosztować.

Audyt kosztował 199 zł. Pieniądze zwrócono, bo instalacja została zamówiona. Gdyby nie doszło do transakcji, nie oddano by ich.

Umowa i zaliczka

Umowę na instalację fotowoltaiczną podpisałam w kwietniu 2019 roku. Dostałam zniżkę 15%, bo miałam kartę zakupową IKEA.

W sumie rachunek za instalację wyniósł 17.211,82 zł (moc 3,1 kW; 10 ogniw).

Wpłaciłam zaliczkę 20%, czyli 3.442,36 zł. I można się było umówić na montaż.

Ekipa monterska

… przyjechała pod koniec maja, czyli mniej więcej miesiąc po podpisaniu umowy. Miała być wcześniej, ale termin trzeba było przesunąć.

Pierwsze zaskoczenie: wszyscy monterzy mówili po tylko rosyjsku/ukraińsku. Na szczęście znam rosyjski i nie było problemu, by się dogadać.

Drugie zaskoczenie: panowie pracowali jak mróweczki. W niecałe 3 godziny (!) instalacja była zamontowana.

Trzecie zaskoczenie: by pracować na dachu, monterzy musieli postawić rusztowanie na rabacie z kwiatami. Żadnego kwiatka nie zniszczyli (choć byłam na to przygotowana). Na koniec panowie posprzątali pudełka, folie, kabelki itp.

Następnego dnia przyjechał polski elektryk. Posprawdzał, wypełnił dokumenty, wytłumaczył. Teoretycznie instalację można było od razu włączyć i mieć własny prąd.

Monterzy instalują ogniwa fotowoltaiczne.

W ziemi - między hortensjami - jest instalacja chroniąca ogniwa fotowoltaiczne i dom przed piorunami.

Przyłączenie instalacji fotowoltaicznej do sieci

Zwykły człowiek, taki jak ja, nie jest w stanie wypełnić dokumentów, niezbędnych do podłączenia instalacji fotowoltaicznej do sieci. Dokumenty – w moim imieniu – przygotowała i złożyła firma, która założyła fotowoltaikę.

Po złożeniu dokumentów w zakładzie energetycznym zaczęły się schody. Co 2 tygodnie dostawałam list polecony, by złożyć weryfikację załącznika jakiegoś tam. Elektryk szybko „weryfikował”, ja w kolejkę do zakładu energetycznego i tak w kółko przez 3 miesiące…

W domu był bałagan, bo serce systemu fotowoltaicznego jest w pomieszczeniu technicznym, które służy też do przechowywania stosu butów, nawozów, opon zapasowych, hulajnogi… I to wszystko leżało w pokojach, by spodziewałam się kontroli z zakładu energetycznego.

Kontroli NIGDY nie było. Miałam wrażenie, że procedura urzędowa jest przedłużana celowo. Z tego powodu nie mogłam się starać o dofinansowanie z programu rządowego Mój Prąd, bo termin został przekroczony o kilka (!) dni.

Instalację fotowoltaiczną włączyłam 2 września (po ponad 3 miesiącach od zainstalowania). Działa. Produkuje prąd. Obcina rachunki.😀

Jak instalacja fotowoltaiczna pracuje, obserwuję na specjalnym portalu w internecie.😎

A propos

• Jeśli jesteś zainteresowany ekologiczną przydomową oczyszczalnią ścieków, o moich doświadczeniach piszę TUTAJ